A B C D E F
G H I J K L M 

Total read books on site:
more than 10 000

You can read its for free!


Text on one page: Few Medium Many
Produced by Andrew Sly






HENRIK IBSEN

ROSMERSHOLM

Dramo en kvar aktoj

(Rosmersholm)

(1886)

Tradukis:
Odd Tangerud

Eldonejo: Jec Scandinavia a/s

Postboks 54 N - 3401 Lier
Tlf. 32 85 50 03. Fax. 32 85 50 82



ROSMERSHOLM


ROLOJ:


JOHANNES ROSMER, posedanto de Rosmersholm, antaŭa pastro.
REBEKKA WEST, en la domo de ROSMER.
REKTORO KROLL, bofrato de ROSMER.
ULRIK BRENDEL.
PEDER MORENSGÅRD.
SINJORINO HELSETH, dommastrino en Rosmersholm.


La litero å / Å prononciĝas kiel longa “o” kiel en la
vorto sinj_o_r_o_.

Finnmark = laplej norda regiono (fylke) en Norvegio.

(La intrigo okazas en _Rosmersholm_, malnova grandbieno en la
najbarejo de malgranda urbo ĉe fjordo en okcidenta _Norvegio_.)




UNUA AKTO


(La sidĉambro en _Rosmersholm_; spaca, antikveca kaj hejmeca.
Antaŭe ĉe la muro dekstre estas kahelforno ornamita per freŝaj
branĉoj de betulo, kaj per kampofloroj. Pli malantaŭe estas pordo.
Sur la fona muro estas duflugila pordo al la antaŭĉambro. Sur la
muro maldekstre estas fenestro, kaj antaŭ ĝi ornamvazo kun floroj
kaj plantoj. Apud la forno estas tablo kun sofo kaj apogseĝoj. Sur
la muroj pendas malnovaj kaj ankaŭ kelkaj iom pli novaj portretoj de
pastroj, oficiroj kaj ŝtataj oficistoj en uniformo. La fenestro
estas malferma. Same la pordo al la antaŭĉambro kaj la ekstera
pordo de la domo. Ekstere oni vidas grandajn, maljunajn arbojn en
aleo kondukanta al la biendomo. Somera vespero. La suno subiĝis.)

(_Rebekka West_ sidas en apogseĝo apud la fenestro kroĉetante sur
granda, blanka lanŝalo, preskaŭ finkroĉita. Foje ŝi ekrigardas
eksteren inter la floroj. Iom poste _sinjorino Helseth_ envenas de
dekstre.)

SINJORINO HELSETH

Eble estas tempo, ke mi komencu pretigi la vespertablon, fraŭlino.

REBEKKA WEST

Jes, faru. La pastro ja certe baldaŭ venos.

SINJORINO HELSETH

Ĉu ne estas trablovo, _tie_ kie la fraŭlino sidas?

REBEKKA

Jes iomete. Bonvolu fermi.

(Sinjorino Helseth aliras kaj fermas la antaŭĉambran pordon; poste
ŝi iras al la fenestro.)

SINJORINO HELSETH

(volas fermi, sed elrigardas) Sed ĉu ne estas la pastro, kiu iras
tie?

REBEKKA

(rapide) Kie? (ekstaras) Jes, estas li. (malantaŭ la kurteno) Iru
flanken. Ke li ne ekvidu nin.

SINJORINO HELSETH

(meze sur la planko) Ĉu pensi, fraŭlino, — li denove komencas iri
la muelejvojon.

REBEKKA

Li ankaŭ iris la muelejvojon antaŭhieraŭ. (rigardetas inter la
kurteno kaj la fenestrokadro) Sed nun ni vidu —

SINJORINO HELSETH

Ĉu li kuraĝas transiri la ponteton?

REBEKKA

Estas tio, kion mi volas vidi. (iom poste) Ne. Li turnas sin. Iras
supre ankaŭ hodiaŭ. (iras for de la fenestro) Longa ĉirkaŭvojo.

SINJORINO HELSETH

Bona Dio, jes. Certe estas preme por la pastro transpaŝi sur _tiu_
ponteto. _Tie_, kie tiaĵo okazis, _tie_ —

REBEKKA

(kunmetas la kroĉaĵon) Ili longe ligiĝas al siaj mortintoj en
Rosmersholm.

SINJORINO HELSETH

Mi kredas _tion_, mi, fraŭlino, ke estas la mortintoj, kiuj ligas
sin tiel longe al Rosmersholm.

REBEKKA

(rigardas ŝin) La mortintoj?

SINJORINO HELSETH

Jes, mi dirus, ke aspekte ili ne kapablas fortiri sin de tiuj, kiuj
restas.

REBEKKA

Kial vi tiel pensas?

SINJORINO HELSETH

Jes, ĉar alie ne venus tiu blanka ĉevalo, mi opinias.

REBEKKA

Kio vere estas tio, ĉi tio pri tiu blanka ĉevalo, sinjorino
Helseth?

SINJORINO HELSETH

Ho, ne estas priparolinda. Pri tiaĵo ankaŭ vi ja ne kredas.

REBEKKA

Ĉu _vi_ do kredas pri tiaĵo?

SINJORINO HELSETH

(aliras kaj fermas la fenestron) Ho, mi ne volas esti ridindulino por
la fraŭlino. (elrigardas) Ho — ĉu ne la pastro estas denove tie
sur la mueleja vojo —?

REBEKKA

(elrigardas) _Jena_ viro? (iras al la fenestro) Estas ja la rektoro!

SINJORINO HELSETH

Jes, ĝuste, estas la rektoro.

REBEKKA

Ho, estas ĝojige! Ĉar vi vidos, ke li intencas viziti nin.

SINJORINO HELSETH

Li iras rekte trans la ponton, li. Spite al tio ke ŝi estis lia
samsanga fratino. Nu, mi do eniru por pretigi la vespertablon,
fraŭlino! (Ŝi eliras dekstren.)

(_Rebekka_ staras momenton apud la fenestro; jen ŝi salutas, ridetas
kaj kapsignas eksteren.)

(Malheliĝas.)

REBEKKA

(aliras kaj parolas tra la pordo dekstre) Ho, kara sinjorino Helseth,
vi do metu ion bonan sur la tablon. Vi ja scias, kion la rektoro
pleje ŝatas.

SINJORINO HELSETH

(de ekstere) Bone, fraŭlino, mi faros.

REBEKKA

(malfermas la pordon al la antaŭĉambro) Nu, fine do —! Kore
bonvena, kara rektoro!

REKTORO KROLL

(en la antaŭĉambro, formetas sian bastonon) Dankon.
Mi do ne venas ĝenante?

REBEKKA

Vi? Honto al vi —!

KROLL

(envenas) Ĉiam afabla. (ĉirkaŭrigardas) Rosmer, ĉu en sia
ĉambro?

REBEKKA

Ne, li promenas. Li forestas iom pli longe ol kutime. Sed nun li
baldaŭ venos. (montras al la sofo) Bonvolu sidi dume.

KROLL

(demetas la ĉapelon) Multan dankon. (eksidas kaj ĉirkaŭrigardas)
Ho kiel bela kaj ŝatinda vi farigis la malnovan ĉambron. Floroj
alte kaj malalte.

REBEKKA

Rosmer multe ŝatas freŝajn florojn ĉirkaŭ si.

KROLL

Ankaŭ vi, mi opinias.

REBEKKA

Jes. Ŝajnas al mi, ke ili agrable lulas niajn sentojn. Antaŭe ni
devis ja rezigni pri tiu ĝuo.

KROLL

(kapsignas peze) Kompatinda Beate ne toleris la odoron.

REBEKKA

Eĉ ne la kolorojn. Ŝi kvazaŭ konfuziĝis —

KROLL

Mi bone memoras. (en pli malpeza tono) Nu, kiel do statas ĉi tie?

REBEKKA

Jes, ĉio iras laŭ la ebeno. Unu tagon kiel la alian. — Kaj ĉe vi?
Via edzino —?

KROLL

Ho, kara fraŭlino West, ni ne parolu pri la mia. En familio ĉiam
estas io aŭ alia kio kontraŭas. Precipe en tiaj tempoj, kiajn ni
nun havas.

REBEKKA

(iomete poste, eksidas en apogseĝon apud la sofo) Kial vi eĉ ne
vizitis nin unu solan fojon dum ĉiuj la lernejaj feritagoj?

KROLL

Nu, oni ja ne devas alkuri la pordojn de homoj —

REBEKKA

Se vi scius, kiom ni sopiris viziton de vi —

KROLL

— kaj krome mi ja forvojaĝis —

REBEKKA

Jes, tiujn du semajnojn. Vi ja ĉirkaŭiris al popolaj kunvenoj?

KROLL

(kapsignas) Kaj kion vi diras al tio? Ĉu vi imagus, ke mi en miaj
tagoj de maljuneco fariĝus agitanto? Ĉu?

REBEKKA

(ridetas) Iomete vi ja ĉiam agitis, rektoro Kroll.

KROLL

Nu jes, tiel por mia privata ĝuo. Sed de nun fariĝos vera
sincereco. — Ĉu vi foje legas tiujn radikalajn gazetojn?

REBEKKA

Jes, kara rektoro, mi ne neas ke —

KROLL

Kara fraŭlino West, nenio hontinda estas en tio. Ne por vi.

REBEKKA

Ne, tiel ankaŭ mi opinias. Mi devas ja informiĝi. Scii pri la
aferoj —

KROLL

Nu, ĉiuokaze mi ja ne postulas de vi, kiel virino, ke vi decidu pri
partio en la civitana malunueco, civitana milito mi povus diri, kiu
furoras ĉi tie. — Sed vi do legis kiel tiuj sinjoroj el la
“popolo” permesis al si riproĉaĉi min? Kiaj malicaj krudaĵoj
ili kuraĝis permesi al si.

REBEKKA

Jes, sed ŝajnas al mi, ke vi tre forte kontraŭmordis.

KROLL

Mi faris. Mi povas mem diri. Ĉar nun mi gustumas sangon. Kaj ili
spertos, ke mi ne estas tia viro, kiu libervole nudigas sian dorson
—. (interrompas) Sed aŭskultu nun, — ni ne adoptu tiun
bedaŭrindan kaj ŝirantan temon ĉi-vespere.

REBEKKA

Ne, ni ne faru, kara rektoro.

KROLL

Prefere diru kiel vi nun vere fartas ĉi tie en Rosmersholm, nun post
kiam vi fariĝis sola? Post kiam nia kompatinda Beate —?

REBEKKA

Jes, dankon; mi fartas sufiĉe bone ĉi tie. Granda malpleneco estas
ja post ŝi multmaniere. Kaj ankaŭ sopiro kaj aflikto, —
kompreneble. Sed alie ja —

KROLL

Ĉu vi intencas resti ĉi tie? Daŭre, mi pensas.

REBEKKA

Ho, kara rektoro, mi ne pensas pri io decide en tiu rilato. Mi ja nun
kutimiĝis, aparteni al la domo, ankaŭ mi.

KROLL

Jes _vi_. Tion mi ja opinius.

REBEKKA

Kaj tiom longe kiom sinjoro Rosmer trovas, ke mi povas esti al ia
hejmeco kaj utileco por li, — mi do certe restos, mi pensas.

KROLL

(rigardas ŝin senteme) Sciu, — estas io granda en tio ĉi, por
virino, tiel trapasi sian tutan junecon en sindonemo por aliuloj.

REBEKKA

Ho, por kio mi alie vivus?

KROLL

Unue vi subiĝis al tiu eterna peno por via lama, postulema propatro


REBEKKA

Ne pensu, ke doktoro West estis postulema tie norde en Finnmark.
Estis la teruraj marvojaĝoj, kiuj rompis lin. Sed kiam ni
transloĝiĝis ĉi-suden, — jes, tiam venis iuj severaj jaroj,
antaŭ ol li finluktis.

KROLL

Ĉu ili ne fariĝis ankoraŭ pli severaj por vi, la jaroj, kiuj
sekvis?

REBEKKA

Ne, kiel vi parolas! Mi, kiu tiel intime amis Beate —. Kaj kiel
dolorige ŝi, la kompatindulino, bezonis flegadon kaj indulgan
vartadon.

KROLL

Dankon al vi, ĉar vi memoras ŝin kun indulgo.

REBEKKA

(proksimigas sin) Kara rektoro, vi diras tion tiel bele kaj
sentoplene, ke mi certas, ke neniu missento kuŝas sube.

KROLL

Missento? Kion vi aludas per tio?

REBEKKA

Nu, ne estus ja strange, se estus por vi ĝene vidi min, fremda homo,
disponadi ĉi tie en Rosmersholm.

KROLL

Ne, sed kiel vi —!

REBEKKA

Sed tiel vi do ne pensas (etendas al li la manon) Dankon, kara
rektoro! Dankon, dankon pro tio.

KROLL

Sed kiel vi do povis ekhavi tian ideon?

REBEKKA

Mi komencis timiĝi, ĉar vi malofte vizitetis nin.

KROLL

Jen vi iris strangan erarvojon, fraŭlino West. Kaj krome, — nenio
estas ja vere ŝanĝita. Estas ja vi, — kaj sole vi, — kiu
mastrumis ĉi tie eĉ dum la lasta malfeliĉa tempo de kompatinda
Beate.

REBEKKA

Estis ja pli ia regenteco en la nomo de la sinjorino.

KROLL

Sed kiaj ajn la aferoj —. Sciu, fraŭlino West, — laŭ mi ne estus
kontraŭinde, se vi —, tamen eble tiaĵo ne estas dirinda.

REBEKKA

Kion vi aludas?

KROLL

Se povus fariĝi, ke vi prenus la vakan lokon —

REBEKKA

Mi havas la lokon, kiun mi deziras, sinjoro rektoro.

KROLL

En ago, jes; sed ne en —

REBEKKA

(interrompante serioze) Honto al vi, rektoro Kroll. Kiel vi povas
ŝerci pri tiaĵo?

KROLL

Ho jes, iel nia bona Johannes Rosmer eble opinias, ke li havis pli ol
sufiĉe da edzeco.



Pages: | 1 | | 2 | | 3 | | 4 | | 5 | | 6 | | 7 | | 8 | | 9 | | 10 | | 11 | | 12 | | 13 | | 14 | | Next |

N O P Q R S T
U V W X Y Z 

Your last read book:

You dont read books at this site.